Tłumacz języka chińskiego i angielskiego, Chinese language translator and interpreter, Polish language translator and interpreter

przekłady literatury
z chińskiego :: z angielskiego :: z esperanta :: publikacje :: chińskiego:: angielskiego&esperanto :: Polish poetry :: kontakt

printer.gif, 0 kB Wersja do druku

書經
部分

《無逸》

周公曰:"嗚呼!君子所,其無逸。先知稼穡之艱難,乃逸,則知小人之依。相 小人,厥父母勤勞稼穡,厥子乃不知稼穡之艱難,乃逸乃諺。既誕,否則侮厥父母 曰:'昔之人無聞知。'"

周公曰:"嗚呼!我聞曰:昔在殷王中宗,嚴恭寅畏,天命自度,治民祗懼,不 敢荒宁。肆中宗之享國七十有五年。其在高宗,時舊勞于外,爰暨小人。作其即位, 乃或亮陰,三年不言。其惟不言,言乃雍。不敢荒宁,嘉靖殷邦。至于小大,無時 或怨。肆高宗之享國五十年有九年。其在祖甲,不義惟王,舊為小人。作其即位, 爰知小人之依,能保惠于庶民,不敢侮鰥寡。肆祖甲之享國三十有三年。自時厥后 立王,生則逸,生則逸,不知稼穡之艱難,不聞小人之勞,惟耽樂之從。自時厥后, 亦罔或克壽。或十年,或七八年,或五六年,或四三年。"

周公曰:"嗚呼!厥亦惟我周太王、王季,克自抑畏。文王卑服,即康功田功。 徽柔懿恭,怀保小民,惠鮮鰥寡。自朝至于日中昃,不遑暇食,用咸和万民。文王 不敢盤于游田,以庶邦惟正之供。文王受命惟中身,厥享國五十年。"齋 周公曰:"嗚呼!繼自今嗣王,則其無淫于觀、于逸、于游、于田,以万民惟正 之供。無皇曰:'今日耽樂。'乃非民攸訓,非天攸若,時人丕則有愆。無若殷王受 之迷亂,酗于酒德哉!"

周公曰:"嗚呼!我聞曰:'古之人猶胥訓告,胥保惠,胥教誨,民無或胥譸張 為幻。'此厥不听,人乃訓之,乃變亂先王之正刑,至于小大。民否則厥心違怨,否 則厥口詛祝。"

周公曰:"嗚呼!自殷王中宗及高宗及祖甲及我周文王,茲四人迪哲。厥或告之 曰:'小人怨汝詈汝。'則皇自敬德。厥愆,曰:'朕之愆。'允若時,不啻不敢含怒。 此厥不听,人乃或譸張為幻,曰小人怨汝詈汝,則信之,則若時,不永念厥辟,不 寬綽厥心,亂罰無罪,殺無辜。怨有同,是叢于厥身。"

周公曰:"嗚呼!嗣王其監于茲。"

Powrót do spisu

printer.gif, 0 kB Wersja do druku

Księga dokumentów
fragment

Rezygnacja z wygód

– O, tak! – zaczął książę Zhou – Sprawowanie władzy to nie taka prosta sprawa. Jeśli władca posmakuje wpierw trudu uprawy roli, a potem zakosztuje wytchnienia, wtedy dopiero zrozumie lud mu poddany i znajdzie w nim sobie oparcie. Tak samo się przecież sprawy mają wśród prostego gminu: jeśli rodzice w polu ciężko pracują, a  ich syn, nie znając trudu orki i zasiewów, żyje sobie beztrosko, brak mu wtedy umiaru i ogłady. A na dodatek obraźliwie mówi o swoich rodzicach, że: „Starzy to niczego nie kumają.”

O, tak! – mówił dalej książę Zhou – Słyszałem, że król Zhongzong z dynastii Yin bojaźliwie przestrzegał nakazów Nieba i rządził ludem sprawiedliwie. Żył w trwodze i nie śmiał oddać się lenistwu. Dlatego też przez 75 lat cieszył się władzą. Gaozong zaś spędził długi czas poza domem, miał więc możność spotkać ludzi prostych. Kiedy wstąpił na tron, przez trzy lata trwał w żałobie i nie wydawał poleceń. Po trzech latach, kiedy zaczął wydawać polecenia, w kraju panował porządek. Nie śmiał oddać się lenistwu, a lud państwa Yin żył w pokoju. Ani wśród możnych, ani też wśród prostego ludu nie było nikogo, kto by nienawidził króla. Dlatego też Gaozong rządził krajem przez 57 lat. A Zujia, który nie uważał się za godnego majestatu władcy, przez długi czas żył wśród ludu jako człowiek prosty. Kiedy tron odziedziczył, poznawszy wcześniej prostego ludu dole, ogarnął opieką swoją plebs i nie śmiał dręczyć wdów i wdowców. Dlatego też dane mu było cieszyć się władzą przez 33 lata. Od tamtej pory królowie zaczęli oddawać się lenistwu. Oddając się lenistwu nie znali trudów uprawy ziemi; nie wiedzieli, jak ciężka jest praca prostego ludu. Dbali tylko o własną uciechę. Od tamtej pory żaden z nich nie cieszył się długimi rządami: niektórzy rządzili 10 lat, niektórzy 7 lub 8, inni 5 lub 6, a jeszcze inni zaledwie 3 lata zasiadali na tronie.

O, tak! w rodzinie Zhou tylko królowie Tai i Yu umieli się zdobyć na okazanie bojaźni. A król Wen pracował w polu. Życzliwym był, toteż szanowali go poddani. Otaczał swój lud opieką i chronił wdowy oraz wdowców. Od świtu aż po zmierzch nie miał nawet czasu na posiłek, a lud żył w pokoju. Król Wen nie oddawał się bezgranicznie zabawom i polowaniom, a poświęcał się dla kraju. Król Wen otrzymał Mandat Niebios w środku drogi swego żywota i wykonywał go przez 50 lat.

O, tak! Dzisiaj następca tronu nie może oddawać się uciechom oczu, lenistwu, zabawom i polowaniom. Musi poświęcać się dla ludu. Nie może mówić swawolnie: „dziś na zabawę pora”. Taki władca nie jest dobrym wzorem dla ludu, ani chlubą dla Niebios. Kto tak czyni, ten wielki błąd popełnia. Nie wolno postępować, tak jak król Zhòu z dynastii Yin, który pijaństwo wyniósł do rangi cnoty.

O, tak! a słyszałem jeszcze, że dawniej ludzie ostrzegali i ochraniali się nawzajem oraz uczyli jeden od drugiego, a wśród ludu nie było kłamstwa ni obłudy. Królewskie nieposłuszeństwo sprawi, że i lud nie będzie posłuszny. Wśród plebsu jak i wśród możnych pogwałcone zostaną słuszne prawa i zwyczaje królów naszej przeszłości. W sercach ludzi zakiełkuje bunt i nienawiść, a wokół słychać będzie tylko złorzeczenia i klątwy.

O, tak! Od króla Zhongzonga z dynastii Yin począwszy, poprzez Gaozonga i Zujia aż po naszego króla Wena z rodu Zhou, wszyscy byli władcami światłymi. Jeśli ktoś powiedział im: „Lud cię nienawidzi i złorzeczy przeciw tobie”, oni czym prędzej dążyli ku samo-poprawie. Jeśli wytykano im błędy, oni odpowiadali: „Mój błąd”. Przyznawali się do win, a nie poprzestawali na nieokazywaniu gniewu. Nieposłuszeństwo doprowadzi do tego, iż ludzie kłamliwie i obłudnie mówić będą: „Lud cię nienawidzi i złorzeczy przeciw tobie”. A gmin uwierzy w ich słowa. Dlatego też jeśli nie będziesz długo rozważał swych rozporządzeń, jeśli nie będziesz miał serca otwartego i jeśli będziesz karał kogo popadnie i skazywał na śmierć niewinnych, gniew ludu skupi się przeciwko tobie i na tobie się wyładuje.

O, Tak! Niechaj następca tronu rozważy tę przestrogę.

Przekład: Jarek Zawadzki

Powrót do spisu

Strona powitalnaMapa witrynyPolish Poetry in EnglishEnglishEsperantoChinese 波兰中文E-mailKuchnia chińska

Designed by Jarek Zawadzki jz[æt]tlumacz-chinskiego.pl Tłumaczenia języka chińskiego